Phòng Khám A

THÔNG TIN VỀ HIV/AIDS

Sau khi lây lan qua đường máu hoặc dịch cơ thể, virus HIV tấn công vào một loại tế bào đặc biệt gọi là tế bào lympho T, cụ thể là tế bào CD4. Những tế bào này thuộc hệ miễn dịch, giúp cơ thể chống lại sự nhiễm trùng và các tác nhân gây bệnh. Dần dần, virus HIV làm giảm số lượng các tế bào CD4, gây nên hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người. Khi đó, các nhiễm trùng cơ hội xuất hiện và gây tử vong cho người bệnh.

TRONG BÀI VIẾT NÀY, CHÚNG TA SẼ TÌM HIỂU

. HIV là gì?
. HIV xuất phát từ đâu?
. HIV có mấy giai đoạn?
. Làm sao để biết mình bị nhiễm HIV hay không?
. Có cách chữa trị HIV hay không?

HIV là gì?

HIV là viết tắt của Human Immunodeficiency Virus, là một loại vi rút gây nên hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người- AIDS (acquired immunodeficiency syndrome). Cơ thể chúng ta không thể loại trừ hoàn toàn HIV ra khỏi cơ thể giống như như những loại vi rút khác. Do đó nếu nhiễm HIV, bạn sẽ mang nó suốt đời.

Virus HIV tấn công vào một loại tế bào đặc biệt gọi là tế bào lympho T, cụ thể là tế bào CD4. Những tế bào này thuộc hệ miễn dịch, giúp cơ thể chống lại sự nhiễm trùng và các tác nhân gây bệnh. Dần dần, virus HIV làm giảm số lượng các tế bào CD4, gây nên hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải ở người, đây là giai đoạn cuối của nhiễm HIV. Khi đó, các nhiễm trùng cơ hội xuất hiện và gây tử vong cho người bệnh.

Mặc dù chưa thể điều trị khỏi hẳn, nhưng chúng ta có thể kiểm soát được HIV nếu được điều trị đúng cách. Thuốc dùng để điều trị HIV là ART-antiretroviral therapy. Nếu một người bị nhiễm HIV dùng ART, tải lượng vi rút của họ (lượng vi rút HIV trong máu) sẽ ở mức không phát hiện- undetectable. Nếu duy trì được tình trạng này, họ có thể sống lâu, khoẻ mạnh và thậm chí không lây nhiễm HIV cho người khác qua đường tình dục. Trước khi liệu pháp ART được sử dụng vào giữa thập niên 1990, người nhiễm HIV sẽ tiến triển tới AIDS chỉ sau vài năm. Hiện nay, người nhiễm HIV được chẩn đoán và điều trị sớm sẽ có thể sống gần như người không nhiễm.

HIV đến từ đâu?

Các nhà khoa học xác định loài tinh tinh ở Trung Phi là nguồn nhiễm HIV cho người. Họ tin rằng loài virus gây suy giảm miễn dịch ở tinh tinh (SIV) có thể lây cho người và đột biến thành HIV khi người săn và ăn thịt những con tinh tinh nhiễm hoặc có tiếp xúc với máu của những con tinh tinh này. Nhiều nghiên cứu cho thấy HIV có thể lây từ khỉ đột sang người từ cuối những năm 1800. Qua nhiều thập kỷ, virus lây lan từ từ ở châu Phi và sau đó tới các phần khác của thế giới. Chúng ta biết rằng virus đã tồn tại ở Mỹ từ ít nhất là giữa những năm 1970. Để tìm hiểu thêm về sự lây lan của HIV ở Hoa Kỳ và cách CDC phản ứng với dịch bệnh, xem phần CDC’s HIV and AIDS Timeline.

Các giai đoạn nhiễm HIV?

Khi người nhiễm HIV và không điều trị, thông thường họ sẽ tiến triển qua 3 giai đoạn bệnh. Thuốc điều trị HIV, còn gọi là antiretroviral therapy (ART), khi được sử dụng sẽ có lợi cho người bệnh dù ở bất kì giai đoạn nào. Điều trị giúp làm chậm hoặc năng chặn sự tiến triển của bệnh từ một giai đoạn sang giai đoạn kế tiếp. Ngoài ra, người nhiễm HIV được điều trị, đạt và duy trì mục tiêu tải lượng virus dưới ngưỡng phát hiện sẽ không làm lây lan HIV sang người khác qua đường tình dục.

Giai đoạn 1: Nhiễm HIV cấp

Trong vòng 2 đến 4 tuần sau nhiễm HIV, người bệnh sẽ có biểu hiện giống cảm cúm, có thể kéo dài vài tuần. Đây là phản ứng tự nhiên của cơ thể với nhiễm virus. Khi một người có biểu hiện hội chứng nhiễm HIV cấp, có một số lượng rất lớn virus trong máu và rất dễ lây. Nhưng người nhiễm cấp thường không nhận biết được tình trạng này vì họ không cảm thấy bệnh ngay lập tức. Để biết được một người liệu có nhiễm cấp hay không, một test kháng nguyên/kháng thể hoặc test acid nucleic (NAT) là cần thiết. Nếu bạn nghĩ rằng bạn có phơi nhiễm HIV qua quan hệ tình dục hoặc tiêm chích, và bạn có triệu chứng giống cúm, hãy liên hệ phòng khám chuyên khoa và yêu cầu xét nghiệm chẩn đoán tình trạng nhiễm cấp.

HIV 101 PDF thumbnail

Giai đoạn 2: Giai đoạn thầm lặng (HIV không hoạt động hoặc ngủ đông)

Giai đoạn này đôi khi được gọi là nhiễm HIV không triệu chứng hoặc nhiễm HIV mạn tính. Trong suốt giai đoạn này, HIV vẫn hoạt động nhưng việc sinh sôi diễn ra ở tốc độ chậm. Người nhiễm có thể hoàn toàn không có triệu chứng hoặc mệt mỏi. Với những người không điều trị HIV, giai đoạn này có thể kéo dài 10 năm hoặc lâu hơn, nhưng cũng có thể tiến triển qua giai đoạn 3 nhanh hơn. Nếu được điều trị, giai đoạn này có thể kéo dài vài chục năm. điều quan trọng cần nhớ là người nhiễm vẫn có thể làm lây lan HIV trong suốt giai đoạn này. Tuy nhiên, người nhiễm HIV được điều trị, đạt và duy trì mục tiêu tải lượng virus dưới ngưỡng phát hiện sẽ không làm lây lan HIV sang người khác qua đường tình dục. Vào cuối giai đoạn này, tải lượng virus tăng cao và số lượng tế bào CD4 giảm xuống. Khi điều này xảy ra, người nhiễm sẽ bắt đầu c1o triệu chứng và chuyển sang giai đoạn 3.

Giai đoạn 3: Hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải (AIDS)

AIDS là giai đoạn nặng nhất của nhiễm HIV. Người bị AIDS hệ thống miễn dịch suy giảm trầm trọng và họ rất dễ mắc nhiễm trùng nặng, gọi là nhiễm trùng cơ hội.

Nếu không điều trị, người bị AIDS thường chỉ sống được khoảng 3 năm. Triệu chứng thường gặp của AIDS bao gồm ớn lạnh, sốt, vã mồ hôi, sưng hạch, mệt mỏi, sụt cân. Một người được chẩn đoán AIDS khi số lượng CD4 dưới 200 tế bào/mm3 hoặc họ có nhiễm trùng cơ hội tiến triển. Họ có tải lượng virus rất cao và rất dễ lây cho người khác

Làm sao để biết liệu tôi có nhiễm HIV không?

Chỉ có một cách để chắc chắn rằng có nhiễm HIV hay không là xét nghiệm. Biết tình trạng nhiễm HIV rất quan trọng, nó sẽ là cơ sở để bạn dự phòng HIV hay chuyển sang điều trị.

Một số người có thể bị bệnh giống cúm trong vòng 2 đến 4 tuần sau khi nhiễm (nhiễm HIV giai đoạn 1). Nhưng một số người có thể không cảm thấy gì trong giai đoạn này. Các triệu chứng giống như cúm bao gồm sốt, ớn lạnh, phát ban, đổ mồ hôi đêm, đau cơ, đau họng, mệt mỏi, sưng hạch hoặc loét miệng. Những triệu chứng này có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần. Trong thời gian này, nhiễm HIV có thể không xuất hiện trên xét nghiệm HIV, nhưng những người nhiễm bệnh này có khả năng lây nhiễm cao và có thể truyền bệnh cho người khác.

Nếu bạn có những triệu chứng này, không có nghĩa là bạn bị nhiễm HIV. Mỗi trong số các triệu chứng này có thể được gây ra bởi các bệnh khác. Nhưng nếu bạn có những triệu chứng này sau khi tiếp xúc với HIV, hãy đến trung tâm Pasteur xét nghiệm và cho chúng tôi biết về nguy cơ của bạn. Cách duy nhất để xác định xem bạn có bị nhiễm HIV hay không là xét nghiệm HIV.

Để tìm những nơi gần bạn cung cấp xét nghiệm HIV bí mật

  • Truy cập duphonghiv.com, hoặc
  • Gọi 0818-01-90-70. Trung tâm dự phòng HIV Pasteur- 22 Trần Nhân Tôn F2 Q10 HCM

Bạn cũng có thể sử dụng bộ dụng cụ xét nghiệm tại nhà, có bán ở hầu hết các hiệu thuốc và trực tuyến.

Sau khi bạn được xét nghiệm, điều quan trọng là đem kết quả xét nghiệm của bạn đến gặp bác sĩ để được tư vấn về các lựa chọn điều trị nếu bạn có HIV dương tính hoặc tìm hiểu cách ngăn ngừa HIV nếu bạn âm tính với HIV.

Có cách chữa HIV không?

Hiện tại không có phương pháp chữa trị dứt điểm cho HIV. Nhưng với sự điều trị thích hợp, HIV có thể được kiểm soát. Điều trị HIV bằng thuốc kháng vi-rút – ART (hoặc ARV). Nếu những người nhiễm HIV được điều trị ARV theo quy định, tải lượng virus của họ (lượng HIV trong máu) có thể trở nên “không thể phát hiện” (dưới ngưỡng phát hiện). Nếu tải lượng dưới ngưỡng phát hiện, họ có thể sống lâu, sống khỏe và không có nguy cơ lây truyền HIV sang bạn tình âm tính với HIV thông qua quan hệ tình dục. Trước khi giới thiệu ART vào giữa những năm 1990, những người nhiễm HIV có thể tiến triển thành AIDS (giai đoạn cuối của nhiễm HIV) trong một vài năm. Ngày nay, một người được chẩn đoán nhiễm HIV và được điều trị trước khi căn bệnh tiến triển có thể sống gần như một người không nhiễm HIV.